Kadın & Sağlık 8.7.2019 09:30:12 756 defa okundu

Dikkat! Tiroid sorununuz olabilir

Tiroid bezinin sağlıklı olması, vücudumuzdaki sistemlerin doğru çalışması için çok önemli.

Birçok olumsuzluğun yanı sıra, alınan aşırı kiloların da sorumlusu tiroid bezi olabilir. Ülkemizde her 100 kişiden 40'ında tiroid sorunu, 30'unda guatr görülmekte. Ayrıca sağlık verilerine göre, yetersiz tiroit hormonu üretiminden kaynaklanan, kilo kaybını zorlaştıran başlıca hastalıklardan olan hipotiroidin sıklığı yüzde 5 gibi görünmesine rağmen toplumun yarısından fazlasına tanı konmadığı tahmin ediliyor. Tiroit ile ilgili  soruların cevabını Uzman Diyetisyen Selahattin Dönmez sizler için cevapladı.

 

Tiroid bezi vücudumuzun tamamını etkiler

Tiroid bezi boynumuzda Adem elması çıkıntısının hemen altında bulunan küçük, kelebek şeklinde bir bezdir. Ağırlığı 30 gramdan az olsa da vücuttaki her dokuyu ve hücreyi etkileyen hormonlar üretir.

 

Metabolik süreçlerin sorumlusu

Tiroid zihinsel fonksiyon için çok büyük önem taşır. Anne karnında ve doğumdan sonraki ilk birkaç yılda beynin büyüme ve gelişimini sağlar. Tiroid bezi organizmada büyüme ve gelişme, bilişsel işlevler, vücut ısısı, kalp atım hızı, karbonhidrat, protein ve yağ metabolizmasının düzenlenmesi gibi birçok süreci kontrol eder.

 

Yavaş çalışırsa kilo kaybı zorlaşır

Tiroid bezinden üretilen hormonlar özellikle kilo üzerinde çok etkilidir. Tiroid hormonları vücutta depo yağların yakımını desteklerken, protein döngüsünde görevli enzimlerin yapımında rol oynar. Hipertiroidi hastalarında metabolizma hızı iki katına kadar yükselir. Eğer vücut tiroid hormonunu hiç üretemezse metabolizma yarı yarıya yavaşlar bu da kilo kaybını ciddi düzeyde zora sokar.

 

İyot tüketimi önem taşıyor

Hipotiroide sahip olan bireyler; motor fonksiyon bozukluğu, demans, depresyon, dikkat ve soyut düşünme bozuklukları gibi istenmeyen etkilerle karşılaşabilir. Bu nedenle iyot tüketimi hipotiroidizm hastaları için önemlidir. Bu hastaların beslenmelerinde iyot kaynaklarına yer vermeleri gerekir. İyotun en iyi kaynakları deniz ürünleri ve iyotlu tuzdur. Patates, süt, yağsız hindi eti, yumurtada da az miktarda da olsa iyot bulunmaktadır.

 

Hashimato ve hipertiroidi hastalarında ise iyot önerileri tam tersine döner. Hashimato hastalarında iyot otoimmun bir alevlenmeye neden olur. Bu nedenle bu hastalarda deiyonidize tuz önerilmeli, iyot içeren besinler kısıtlanmalıdır.

 

Glutenden kaçınmalı

Hipotiroid vakalarının yarısından fazlası Hashimato tiroidine bağlı oluşmaktadır. Bu hastalarda güçsüzlük, tüm vücutta ödem, unutkanlık, mental fonksiyonlarda azalma, depresyon, kuru, sert ve çabuk dökülen saçlar, bazal metabolizmada azalma, soğuğa duyarlılık, cilt kuruluğu, kilo kazanımı, ses kısıklığı, kabızlık şikayetleri gözlenir. Hipotiroidinin hem önlenmesinde hem de tedavisinde beslenme anahtar rol oynar. Bilimsel bir raporda, hipotiroit tanısı konmuş yetişkin bir bireyde üç aylık glutensiz diyet uygulamasının şişlik, kabızlık gibi bağırsak problemlerinin azaldığı ve tiroid işlevinde önemli klinik düzelmeler gözlemlenmiş, hatta glutensiz diyet uygulamasının başlangıcından altı ay sonra tiroid ilaçları bırakılmıştır. Eğer hipotiroidi hastası iseniz diyette arpa, yulaf, çavdar tahıllarından yapılan un, ekmek, makarna, bulgur, şehriye, erişte yerine ağırlıklı olarak bu besinlerin glutensiz olanları, amarant, kinoa, keten tohumu, siyah pirinç gibi tahılları tüketmeniz gerekir.

 

Turpgillerin tüketimine dikkat

Guatrojenik olarak isimlendirilen besinlerdeki guatrin bileşiği iyot yetersizliği durumunda tiroid hormon üretiminde görevli tiroid peroksidaz enziminin çalışmasını bozarak tiroid hormonlarının üretimini engeller ve tiroid bezlerinin büyümesine neden olabilir. Guatrojenik besinler brokoli, turp, beyaz lahana, kara lahana, Brüksel lahanası, şalgam, karnabahar, marul, hardal tohumu gibi besinlerdir.

 

Demir ve Selenyum

Selenyum minerali tiroid hormonlarının metabolizmasında yer alan önemli bileşenlerdendir. Selenyum eksikliğinde kanda T4 ve TSH hormonu yükselir, T3 hormonu düşer. İyot ve selenyum eksikliği birlikte görülürse hastalığın şiddeti daha da artar. Balık, karides, dana karaciğeri, hindi, dana eti, mercimek, mantar, susam, ceviz, ayçekirdeği ile tam tahıllar selenyum kaynağıdır. Yapılan güncel çalışmalar düşük tiroid fonksiyonunun kanda demir düzeyinin düşüklüğüne veya anemiye bağlı gelişebileceğini göstermektedir.

 

Sağlıklı yağları tercih edin

Hipotiroidide kolesterol ve kan yağları artar, karaciğer yağlanmasına sıklıkla rastlanır. Hipotiroid hastaları zeytinyağı, kanola gibi sağlıklı bitkisel yağları ön plana çıkarmalı, günde en az beş porsiyon sebze ve meyve tüketmeli; tereyağı, kuyruk yağı, sakatat, kaymak, krema, yağlı et kullanmamalı.

 

Egzersizi unutmayın

Hem metabolizmanın hızlanması ve fazla kilolardan kurtulmanıza destek olması için hem tiroid hormonuna karşı doku duyarlılığının artması ve kas artışı için egzersizi hayatınızdan çıkarmamalısınız. Bunun yanında stres de tiroid sağlığımızı etkileyen önemli çevresel etmenlerden birisi olduğundan, sosyal hayatı güçlendirmek ve motive edici etkinliklere katılmak, stresle baş etme yöntemlerinizi geliştirmenin hastalığın önlenmesinde çok önemli bir etken olduğunu unutmayın derim.

Yorumlar

Ad-Soyad
E-Mail
Yorum
Tüm Yorumlar
Tüm Yorumlar


SİZİ TANITALIM

Bilgilerinizi girerek, Dersimli Esnaf ağına dahil olabilirsiniz!

Aşağıdaki bağlantıya tıklayarak, ilgili sayfaya ulaşabilirsiniz.

BURAYA TIKLAYINIZ

DERSİMLİ ESNAFLARIMIZ

Burçlar

Günlük falınızı Okuyun

Astroloji.org 'un desteğiyle

HAVA DURUMU

ZİYARETÇİ İSTATİSTİKLERİ

 Bugün : 8700
 Dün : 17412
 Toplam : 32790521
 Ip No : 3.231.229.89